Phaàn III

Phuï Tröông II : Chuaån Bò Thoáng Hoái

ð Lyù do:        

X       yù thöùc veà tình traïng noäi taâm cuûa mình;

X       caøng môû loøng thì caøng nhaän ñöôïc nhieàu ôn Chuùa.

ð Caùc bí tích:

* Ba yeáu toá caáu thaønh bí tích:

X       daáu chæ beân ngoaøi (nhö: nöôùc, röôïu, baùnh mì, lôøi ñoïc = nghi thöùc),

X       mang laïi ôn thaùnh beân trong,

X       do chính Ñöùc Gieâsu thieát laäp.

* Baûy [7] bí tích [1]

X       caáu truùc phuø hôïp vôùi baûn tính (xaùc+hoàn) vaø taâm lyù loaøi ngöôøi;

X       muoán nhaän ôn Chuùa, caàn coù ñuû ñieàu kieän...

X       ñöôïc ôn nhieàu hay ít laø tuøy taâm traïng ngöôøi nhaän.

 * Caàn thieát cho ñôøi soáng ôn thaùnh suûng (sieâu nhieân)

X       nhöõng ñöôøng tieáp lieäu...

X       töïa nhö trong ñôøi soáng töï nhieân: sinh ra, aên uoáng, lôùn maïnh leân ñeán tröôûng thaønh, trò beänh khi caàn, laäp gia ñình... caàn ngöôøi chuyeân moân giuùp trong caùc laõnh vöïc cuoäc soáng (ôû ñaây: ngöôøi ban bí tích);

X       soáng ñöùc tin laø phaûi chieán ñaáu, [2] do ñoù

 - caàn thöùc aên...     Mình Thaùnh Chuùa

 - caàn vuõ khí... söùc maïnh cuûa ôn Chuùa...

X       neáu khoâng chòu bí tích thì chaúng khaùc chi ñi ñaùnh giaëc maø chæ mang ‘quaàn xaø loûn’...

- laøm sao maø ñaùnh cho thaéng? chöa ñaùnh ñaõ baïi!

- chaúng vaäy maø coù nhöõng ngöôøi kitoâ traùch Chuùa, Giaùo hoäi buoäc nhöõng chuyeän khoâng laøm noåi! ñaâu coù söùc!

X       theá môùi hieåu roõ vaø ñuùng

- choã ñöùng vaø söï caàn yeáu cuûa bí tích trong ñôøi soáng kitoâ;

- lyù do taïi sao Giaùo hoäi Meï ñoøi buoäc con caùi mình phaûi ñeán vôùi bí tích. [3]

ð Bí tích hoøa giaûi:

      * Nhaän ñònh

X       goät boû loái nhìn tieâu cöïc veà bí tích hoøa giaûi, nhö

                           - vöùt toäi (xöng toäi)... vaø chæ coù theá thoâi!

                           - hoát, ñoå raùc... vaøo toøa caùo giaûi (thuøng raùc)!

X       hieåu cho tích cöïc vaø chính xaùc...

- dòp gaëp gôõ vôùi Thieân Chuùa tình yeâu; 

- ban ôn Chuùa (ñoù laø chöùc naêng cuûa moïi bí tích);

- ôn Chuùa ñeán xoùa tan toäi loãi (nhö aùnh saùng queùt saïch boùng toái, nhö thuoác hay, thaàn döôïc, chöõa laønh beänh hoaïn vaø boå döôõng);

- cuûng coá, nuoâi döôõng, laøm taêng trieån ñôøi soáng sieâu nhieân (= tieán tôùi trong ñöôøng neân thaùnh); [4]

- ñeå quyù meán (chöù khoâng phaûi sôï seät!) vaø naêng ñeán vôùi bí tích hoøa giaûi.

      * Ñieàu kieän (phía ngöôøi chòu bí tích)

X       coù toäi (ai laïi khoâng coù toäi? [5] keå caû toäi cuõ, ñaõ xöng);

X       thoáng hoái,

X       xöng toäi,

X       ñeàn toäi.

     * Giaûi thích

X       toäi: hai loaïi [6]

+ toäi nheï       

        - khoâng laøm maát cheát ñôøi soáng sieâu nhieân,

        - laøm cho ñôøi soáng naøy ra yeáu nhöôïc, caèn coãi;

        - ba haïng:              . khoâng hoaøn toaøn yù thöùc,

                                       . hoaøn toaøn yù thöùc,

                                       . hoaøn hoaøn yù thöùc vaø phaïm lui tôùi;

        - nhieàu toäi nheï

                                  . khoâng laøm neân toäi troïng, tuy nhieân

                                  . coù theå laøm tröôït daàn ñeán toäi troïng;

+ toäi troïng

                       - laøm cheát trong ñôøi soáng sieâu nhieân;

- laøm maát khaû naêng “aên” Mình Thaùnh Chuùa (töïa nhö xaùc cheát... khoâng coøn aên ñöôïc... neáu cöù röôùc leã töùc laø phung phí, coi thöôøng Mình Thaùnh Chuùa... goïi laø phaïm söï thaùnh);

                      - ba yeáu toá caáu thaønh:

                                                      . söï vieäc troïng/naëng             (chaát theå)

                                                      . yù thöùc hoaøn toaøn                (lyù trí)

                                                      . chaáp nhaän hoaøn toaøn         (yù chí)

- khoâng thaønh toäi troïng neáu thieáu moät trong ba  yeáu toá (coù theå laø toäi nheï) vöøa keå;

- cöù phaïm toäi cho ñaõ, roài ñi xöng toäi? neáu theá thì laøm sao coù ñöôïc loøng thoáng hoái aên naên thaät söï?

- toäi troïng nhieàu/ít: khaùc nhau? khaùc: löông taâm ra chai ñaù... khoâng ñoùn nhaän ñöôïc ôn thuùc ñaåy thoáng hoái cuûa Chuùa!

 + caàn xeùt mình ñeå thaáy caùc toäi...

X       thoáng hoái (aên naên toäi)

— toái caàn: khoâng aên naên thoáng hoái thì khoâng bao giôø nhaän ñöôïc ôn tha thöù;

— caùc thaønh toá:

      - buoàn ñau trong loøng, vaø

      - gheùt toäi [heát moïi toäi: nhôù, queân, cuõ môùi]... vì toäi loãi ñaõ xuùc phaïm ñeán Thieân Chuùa...,  cuøng

      quyeát chöøa, khoâng phaïm toäi trong töông lai.

— caùch hoaøn haûo (caùch troïn, vì Chuùa) [7]

 - neáu caùc taâm tình thoáng hoái treân ñaây phaùt xuaát töø tình yeâu ñoâái vôùi Thieân Chuùa laø Ñaáng toát laønh, töùc neáu coù caùc taâm tình ñoù thì chính laø vì thöïc söï yeâu meán Ngaøi treân heát moïi söï;  

- laøm cho ñöôïc ôn thaùnh tha toäi, caû toäi troïng, neáu coù quyeát taâm ñi xöng toäi ngay khi coù theå;

 — caùch khoâng hoaøn haûo (vì mình)

- neáu caùc taâm tình thoáng hoái phaùt xuaát töø vieäc

                . thaáy toäi loãi xaáu xa... hoaëc                

                . sôï hình phaït ñôøi ñôøi/traàm luaân vaø caùc khoå hình khaùc toäi nhaân phaûi laõnh chòu;

 - töï noù khoâng laøm cho nhaän ñöôïc ôn tha toäi troïng,

 - coäng vôùi vieäc xöng toäi: toäi troïng môùi ñöôïc tha.

löu yù: thoáng hoái khoâng coù nghóa laø chæ ñoïc kinh ‘aên naên toäi’ ngoaøi mieäng (duø coù chaûy nöôùc maét vì thoùi quen, vì phaûn xaï töï nhieân...), maø phaûi thöïc söï soáng nhöõng taâm tình thoáng hoái töø taän ñaùy loøng... ngöôïc laïi, coù theå thöïc söï thoáng hoái maø khoâng ñoïc kinh...

— coù ñöôïc nhöõng taâm tình thoáng hoái

- khoâng phaûi do töï söùc rieâng, [8]

- nhöng laø ôn thuùc duïc cuûa Chuùa (Thaùnh Thaàn);

- vaäy neáu cöù cöùng loøng laø phaïm ñeán Th. Thaàn. [9]

X       xöng thuù toäi (trong taâm tình thoáng hoái)

khoâng buoäc xöng toäi nheï, chæ khuyeân neân xöng

      - vaäy chæ neân choïn moät vaøi toäi nheï ‘lôùn nhaát’;

      - laøm theá ñeå vieäc söûa mình ñöôïc höõu hieäu hôn;

phaûi xöng heát moïi toäi troïng/naëng:

- coá daáu duø chæ moät toäi troïng: vaãn coøn cheát veà maët sieâu nhieân... khoâng nhaän ôn Chuùa ñöôïc... xöng toäi ‘khoâng neân’ vaø ‘phaïm söï thaùnh’ (phung phí bí tích, maø bí tích laø ‘söï thaùnh’);

- queân soùt toäi (ñaõ coù loøng thoáng hoái bao quaùt)... vaãn nhaän ñöôïc ôn tha thöù... chæ caàn nhaéc laïi luùc coù theå (khoâng caàn phaûi xöng laïi ngay sau ñoù...

— xöng roõ [10]   

- gioáng loaïi - hoaøn caûnh - soá löôïng - trong thôøi gian bao laâu... theo söùc...

- ñaëc bieät khi xöng toäi troïng/naëng;

- ñôn giaûn, ñaày ñuû nhöng khoâng daøi doøng, maäp môø,... [11]

X       ñeàn toäi [12]

— coù theå laø nheï hay naëng tuøy theo toäi xöng…

— nheï: buoäc nheï, naëng: buoäc naëng... vieäc thi haønh

— khoâng baét buoäc phaûi thi haønh ngay... hay tröôùc khi chòu leã (duø xöng toäi naëng);

— queân... vaø khoâng coøn thì giôø tröôùc khi xöng toäi laïi thì chæ caàn trình laïi vôùi linh muïc... ngaøi seõ lieäu...                                                 

— yù nghóa: haønh ñoäng chöùng toû tình yeâu... ñeå:

 - laáy laïi söùc [13] - ñaõ bò toån thöông/thaát - cuûa cuoäc soáng thieâng lieâng, cuûa tình yeâu...

 - töøng böôùc ñi vaøo trôû laïi trong töông quan thaân maät – ñaõ bò ít nhieàu... [14] söùt meû hay ñoå vôõ – vôùi

                     . Thieân Chuùa Tình Yeâu

                      . vôùi tha nhaân...

- ‘boài thöôøng’ thieät haïi... gaây ra cho tha nhaân;

— bôûi bí tích hoøa giaûi:

- xoùa toäi, nhöng

- khoâng söûa chöõa heát moïi sai leäch do toäi gaây ra. [15]    

 


[1] Ñaùng tieác laø bí tích theâm söùc thöôøng bò “coi thöôøng,” queân ñi raèng ñoù laø bí tích coù chöùc naêng ñöa ñôøi soáng thieâng lieâng ñeán möùc tröôûng thaønh (laøm chieán só cho Nöôùc Chuùa), laø bí tích cuûa söùc naêng hoaït ñoäng toâng ñoà, cuûa noã löïc hôïp taùc vaøo trong coâng taùc phuùc aâm hoùa, cuûa chieàu kích coäng ñoaøn, xaõ hoäi, theá giôùi... trong thaân mình Ñöùc Kitoâ troïn veïn.

[2] “... coøn töø thôøi ñoù, thì Tin Möøng Nöôùc Thieân Chuùa ñöôïc loan baùo, maø ai cuõng duøng söùc maïnh maø vaøo” (Lc 16:16); “Naøy, Thaày sai anh em ñi nhö chieân ñi vaøo giöõa baày soùi” (Mt 10:16; x. Lc 10:3); “Haõy mang toaøn boä binh giaùp vuõ khí cuûa Thieân Chuùa, ñeå coù theå ñöùng vöõng tröôùc nhöõng möu chöôùc cuûa ma quyû. Vì chuùng ta chieán ñaáu khoâng phaûi vôùi phaøm nhaân, nhöng laø vôùi nhöõng quyeàn löïc thaàn thieâng, vôùi nhöõng haïng thoáng trò theá giôùi toái taêm naøy, vôùi nhöõng thaàn linh quaùi aùc choán trôøi cao” (Ep 6:11-12); “Anh em haõy... tænh thöùc, vì ma quyû, thuø ñòch cuûa anh em, nhö sö töû gaàm theùt, raûo quanh tìm moài caén xeù. Anh em haõy ñöùng vöõng trong ñöùc tin maø choáng cöï, vì bieát raèng toaøn theå anh em treân traàn gian ñeàu traûi qua cuøng moät loaïi thoáng khoå nhö theá” (1Pr 5:8).

[3] Qua caùc ñieàu luaät Giaùo hoäi, ñaëc bieät laø caùc ñieàu luaät lieân quan ñeán vieäc döï leã ngaøy Chuùa Nhaät vaø caùc ngaøy leã buoäc, chòu bí tích hoøa giaûi vaø chòu Mình Thaùnh Chuùa.

[4] Ñoù laø lyù do cho thaáy taïi sao nhöõng ngöôøi laønh thaùnh khoâng boû lôõ moät dòp toát naøo maø khoâng chòu bí tích hoøa giaûi: khoâng phaûi coù toäi nhieàu (thöôøng thöôøng hoï chæ xöng toäi cuõ), nhöng laø vì muoán nhaän ôn Chuùa...

[5] “Neáu chuùng ta noùi laø chuùng ta khoâng coù toäi, chuùng ta töï löøa doái mình, vaø söï thaät khoâng ôû trong chuùng ta” (1Ga 1:8).

[6] 1Ga 5:16-17.

[7]   Heát söùc caàn thieát trong nhöõng luùc nguy töû maø coù toäi troïng!

[8] Nhaát laø ñoái vôùi ngöôøi coù toäi troïng: ngöôøi cheát khoâng theå laøm gì ñöôïc caû, khoâng theå töï ñöùng daäy!

[9] Ñoù laø moät hình thöùc cuûa toäi phaïm ñeán Chuùa Thaùnh Thaàn: khoâng tha ñôøi naøy, khoâng tha ñôøi sau (x. M t 12:32), laø vì khoâng bao giôø chòu môû loøng ra ñoùn nhaän ôn thuùc duïc cuûa Thaùnh Linh ñeå thoáng hoái aên naên.

[10] Trong toøa caùo giaûi, ñaïi dieän Thieân Chuùa, linh muïc giöõ vai troø: thaåm phaùn, thaày thuoác vaø ngöôøi cha nhaân haäu. Vaäy, linh muïc caàn bieát roõ veà tình traïng taâm hoàn cuûa ngöôøi xöng toäi ñeå coù theå giuùp ñôõ ñuùng theo chöùc naêng cuûa mình.

[11] Trong toøa caùo giaûi, khoâng neân baøn hoûi  - neáu khoâng phaûi laø toái thieát baùch - veà nhöõng chuyeän khoâng tröïc tieáp lieân quan ñeán vieäc ‘xöng toäi’. Neân baøn hoûi luùc khaùc.

[12] Xem Lc 3:8.

[13] Töïa nhö ngöôøi beänh ñaõ laønh caàn tónh döôõng laáy laïi söùc (ñi nghæ, ñoåi khí, aên uoáng ñoà boå,...). 

[14] Heät nhö trong tröôøng hôïp xung ñoät hay mích loøng giöõa hai ngöôøi yeâu (tình yeâu caøng thaân maät, teá nhò thì nguyeân nhaân gaây mích loøng caøng vi teá).

[15] Giaùo Lyù Hoäi Thaùnh Coâng Giaùo, soá 1459.