Habakkuk or Habacuc: Kha-ba-cuùc, Kb
Habeas corpus: Leänh ñình quyeàn giam giöõ
Habit: Thoùi quen, taäp quaùn; taäp tính; y phuïc, tu phuïc (ñk 669
acquired h.: thoùi quen taäp thaønh/tieâm nhieãm, taäp quaùn
entitative h.: taäp tính thuoäc höõu theå
infused h.: thoùi quen thieân phuù
innate h.: thoùi quen baåm sinh, taäp tính
operative h.: taäp tính thuoäc haønh ñoäng
Habitat: Nôi soáng, moâi tröôøng soáng; vuøng phaân boá; ñieàu kieän cö truù
Habitual grace: Thöôøng [trì] suûng (x. sanctifying grace)
Habitude: Thoùi quen, taäp quaùn; tính khí
Habitus: Traïng maïo; thöôøng caùch/tính; thöôøng trì tính
h. operativus: taäp tính thuoäc haønh ñoäng
h. entitativus: taäp tính thuoäc höõu theå
Hades: AÂm ty, aâm phuû; Dieâm vöông
Haceldama: Thöûa ñaát/ruoäng maùu (Mt 27,7 vaø Cv 1,19; cuõng vieát: Akeldama)
Haemo-: X. Hemo-
Haggadah: Thö taäp Hagaña (taøi lieäu ngoaïi luaät thuoäc truyeàn thoáng chuù giaûi Kinh Thaùnh cuûa caùc Rabbi Do thaùi)
Haggai (Aggai, Aggaeus): Khaùc-gai, Kg
Hagia: Hình saéc Thaùnh Theå (phuïng vuï Bizantinoâ; phaåm vaät thaùnh)
Hagiographa: Thaùnh kinh thö (loaïi thöù 3 cuûa Cöïu Öôùc, goàm caùc phaàn ngoaøi saùch Luaät vaø saùch caùc Tieân tri)
Hagiography: Tieåu söû caùc thaùnh; khoa taàm tích hieån thaùnh
Hagiolatry: Thôø caùc thaùnh
Hagiology: Hieån thaùnh hoïc; vaên chöông veà caùc thaùnh; thaùnh ca (phuïng vuï AÙcmeânia, keát thuùc vôùi caâu Is 6,3: «Thaùnh, Thaùnh, Thaùnh...»)
Hagios: Thaùnh
Hagioscope: Thaùnh kieán song (Ñoâng phöông: loã troå ôû töôøng ngaên cung thaùnh ñeå tín höõu coù theå nhìn thaáy Thaùnh Theå luùc daâng Mình Thaùnh)
Hail Mary: Kinh Kính möøng (Maria)
Hair shirt: AÙo nhaëm/haønh xaùc (baèng vaûi thoâ saàn suøi, loâng gai)
Halakah: Boä luaät (Do thaùi, phaàn lôùn thuoäc boä Talmud)
Half-blood, -caste, -breed: Lai, taïp chuûng; ng. lai
Half-brother, -sister: Anh, chò, em cuøng cha/meï khaùc meï/cha
Hallel: Thaùnh vònh "Ca ngôïi" (caùc Tv 113-118)
Hallmark: Daáu kieåm xaùc (vaøng baïc); neùt ñaëc tröng
Hallow: Thaùnh thieâng; thaùnh thieâng hoùa, toân kính
Hallowe'en: Ñeâm voïng leã chö Thaùnh
Hallowmas: Ngaøy leã caùc Thaùnh
Hallucination: AÛo giaùc/aûnh
Halo: Haøo quang; vaàng quang; vinh quang, danh thôm
Hamartology: Toäi hoïc
Handbook: Saùch giaùo khoùa, pho caåm nang, taäp chæ nam; saùch chæ daãn
h. of Indulgences: Saùch chæ nam veà caùc aân xaù
Handicap: Taät nguyeàn, khuyeát taät; caûn trôû, thieät thoøi, baát lôïi
Handmaid(-en): Nöõ tyø, coâ/baø giuùp vieäc
Handwriting: Vieát baèng tay; chöõ vieát tay
h. on the wall: baùo hoïa
Hapax legomenon: Ñoäc nhaát töï (töø chæ gaëp coù moät laàn trong Kinh Thaùnh)
Happy(-iness): Nieàm sung söôùng, haïnh phuùc
Hardening of the heart: Thaùi ñoä cöùng loøng, taâm hoàn chai ñaù
Hardware: Duïng lieäu kim khí; vuõ khí haïng naëng; phaàn cöùng (maùy vi tính)
Harem: Haäu cung, khueâ phoøng
Harlot: Ñó, gaùi ñieám
Harlotry: Thoùi ñó thoõa, laøm ñó (trong Kinh thaùnh coù nghóa laø thôø ngaãu töôïng), maõi daâm
Harmonium: Ñaøn ñaïp hôi, ñaøn acmoânium
Harmony: Hoøa ñieäu, haøi hoøa, hoøa hôïp; hoøa aâm; nhòp nhaøng; caân ñoái
biblical h.: phoái hoøa Phuùc AÂm
pre-establised h.: thuyeát hoøa hôïp tieân thieát
Harp: Ñaøn haïc
Harpy: Nöõ yeâu (quaùi vaät ñaàu ngöôøi, mình chim); baø chaèng, ñaøn baø aùc nghieät
Hasidim: Phaùi Do thaùi ñaïo ñöùc
Hasidism: Phong traøo moä ñaïo Do thaùi (tk 18-19)
Hassock: Goái quyø
Hate, hatred: Caêm gheùt/thuø, oaùn hôøn
Haughty: Kieâu caêng, ngaïo maïn; kieâu kyø
Hazard: Ngaãu nhieân, tình côø
Head: Ñaàu; ngoïn, ñoït; trí oùc; ñaàu naõo; ngöôøi ñöùng ñaàu
Healing: Chöõa trò/laønh; phöông thöùc trò lieäu; hoøa giaûi, laøm dòu
h. ministry: thöøa taùc vuï trò lieäu
Hearse: Xe tang; ñeá ñeøn neán nhieàu ngoïn (duøng trong phuïng vuï giôø Kinh Saùch caùc ngaøy cuoái Tuaàn Thaùnh)
Heart: Quaû tim; taâm loøng; taâm tình; trung taâm, taâm ñieåm
Immaculate H.: Maãu Taâm Voâ Nhieãm (Ñöùc Meï)
Sacred H.: Thaùnh Taâm (Chuùa Gieâsu)
Heartless: Khoâng: coù tình ng., bieát xoùt thöông; nhaãn taâm, taøn aùc
Heathen: Ng. ngoaïi/voâ ñaïo
Heathenism, heathendom: Ngoaïi/voâ ñaïo; taø giaùo
Heaven: Trôøi; thieân ñaøng/cung
h. and earth: trôøi ñaát; vuõ truï
heavenly city: queâ trôøi
Hebdomadarian(-ius): Giaùo só tröïc tuaàn (trong tu vieän hoaëc ôû nhaø thôø chính toøa)
Hebraism: Ñaëc ngöõ Hipri; ñaëc tính/neùt Do thaùi
Hebrew: Do-thaùi, Heâ-brô
Hebrews (Epistle to the): (Thö göûi tín höõu) Do thaùi, Dt
Gospel according the the H.: Tin möøng theo caùc tín höõu Do thaùi (nguïy thö)
Hecatomb: Leã baùch sinh; cuoäc taøn saùt
Hedonism: Khoaùi laïc chuû nghóa
Hegelianism: Thuyeát Hegel († 1831: duy taâm luaän)
Hegemony: Baù chuû, baù quyeàn, quyeàn toái cao; laõnh ñaïo
Heilsgeschichte: Lòch söû cöùu ñoä
Heliocentrism: Thuyeát nhaät taâm (maët trôøi laø trung taâm cuûa vuõ truï)
Heliotropism: Tính höôùng döông
Hell: Ñòa nguïc, hoûa nguïc
descent into h.: xuoáng nguïc toå toâng
Hellenism: Vaên minh Hy laïp; ñaëc ngöõ Hy laïp
Hellenist: Nhaø nghieân cöùu vaên hoùa coå Hy laïp; ng. theo vaên hoùa Hy laïp; (Taân Öôùc) ng. Do thaùi Hy laïp hoùa
Hellenization: Hy hoùa
h. of dogma: hy hoùa tín lyù
Helvetian: Ngöôøi Thuïy syõ
Helvetic Confessions: Tuyeân ngoân giaùo lyù ñöùc tin cuûa Thuïy só (phaùi Calvin: n. 1536 vaø n. 1566)
Hemisphere: Baùn caàu
Hemistich: Baùn cuù thi (nöûa caâu thô)
Hemophilia: Chöùng maùu khoâng caàm (khoâng ñoâng ñaëc)
Hendiadys(-yin): Pheùp theá ñoâi
Henosis: Hieäp nhaát, thoáng nhaát
Henotheism: Ñôn nhaát thaàn ñaïo, duy nhaát thaàn giaùo (mình chæ thôø moät thaàn, maø khoâng phuû nhaän caùc thaàn cuûa ñaïo khaùc)
Henotic(k)on: Saéc chæ cuûa hoaøng ñeá Zeânon (n. 482, nhaèm thoáng nhaát GH sau coâng ñoàng Calceâñoânia)
Heortology: Phuïng vuï taàm nguyeân hoïc
Heptarchy: Thaát ñaàu cheá, theå cheá boä baûy
Heptateuch: Thaát thö (St-Tl)
Herald: Söù giaû, ng. loan tin
Hereafter: Sau ñaây; sau naøy; kieáp sau
Hereditary: Thuoäc di truyeàn
Heredity: Di truyeàn
Heresiarch: Ngöôøi khai sinh laïc giaùo
Heresy: Laïc giaùo (ñk 751), roái ñaïo, taø thuyeát
formal h: l. g. coá yù/tình
material h.: l. g. voâ yù thöùc
Heretic(-al): Thuoäc laïc giaùo; ng. roái ñaïo
Heritage: Taøi saûn keá thöøa, gia taøi; di saûn
Hermaphrodite: Löôõng tính; aùi nam aùi nöõ; ñoàng tính luyeán aùi
Hermeneutical: Thuoäc khoa chuù giaûi
h. circle: voøng chuù giaûi
Hermeneutics: Khoa chuù giaûi
h. of suspicion: chuù giaûi hoaøi nghi (laáy hoaøi nghi laøm khôûi ñieåm vaø haäu caûnh phöông phaùp nghieân cöùu)
h. of trust: chuù giaûi tín thaùc
reconstructive h.: chuù giaûi öùng thöïc
Hermesianism: Thuyeát G. Hermes († 1831; baùn duy lyù luaän)
Hermetism: Phaùi ngoä ñaïo bí truyeàn; bí aån
Hermit: Thaày aån tu, nhaø aån daät
Heroic act: Nghóa cöû anh huøng (daâng moïi hy sinh haõm mình cuûa mình ñeå giuùp caùc linh hoàn trong luyeän nguïc)
Hesychasm: Thuyeát/kyõ thuaät/ linh ñaïo tónh toïa
Hesychast: Ng. tónh toïa
Heteroclite: Dò/khaùc thöôøng, laäp dò; ngoaïi luaät; bieán caùch; ngoaïi thöôøng
Heterodox(-y): Dò giaùo, dò thuyeát, khoâng chính thoáng
Heterogamy: Ngoaïi hoân, dò giao
Heterogeneous(-eity): Khoâng thuaàn nhaát, hoãn taïp; dò chaát; dò loaïi
Heterogenesis: Dò phaùt sinh; thuyeát dò chuûng
Heteronomy: Tha luaät, quyeàn dò trò (nhaän luaät töø beân ngoaøi)
Heterosexuality: Dò tính luyeán aùi, luyeán aùi khaùc giôùi
Heuristic: Nhaèm phaùt hieän; phöông phaùp taàm cöùu
heuristics: taàm kieän hoïc, khoa phaùt hieän söï kieän (söû lieäu)
Hexa(h)emeron: Luïc nhaät trình thuaät (veà coâng cuoäc saùng taïo trong 6 ngaøy: taùc phaåm cuûa thaùnh Ambroâsioâ)
Hexapla: Saùch saùu coät (cuûa Origen xeáp nguyeân baûn tieáng Hy baù vôùi 5 baûn dòch Hy ngöõ cuûa Cöïu Öôùc theo 6 coät: baûn dòch LXX, Aquila, Symmachus vaø Theâoâñoâtion)
Hexateuch: Luïc thö (St-Gs)
Hiatus: Song truøng nguyeân aâm; khe hôû, khoaûng troáng; choã giaùn ñoaïn
Hibernation: Ñoâng mieân (nguû ñoâng); haøn hoùa (phöông phaùp trò lieäu); tình traïng khoâng hoaït ñoäng, noïa traïng
Hibernian: Ai-len
Hic et nunc (here and now): Taïi ñaây vaø baây giôø, ngay baây giôø
Hidden life: Ñôøi aån daät
Hierarch: Thaønh phaàn phaåm traät hoaëc giaùo phaåm; GM (Ñoâng phöông)
Hierarchical: Thuoäc phaåm traät; thuoäc giaùo phaåm
h. communion: hieäp thoâng p. traät (ñk 336)
h. constitution/structure of the Church: cô caáu phaåm traät cuûa GH (ñk 330tt)
h. powers: quyeàn chöùc thaùnh
h. priesthood: tö teá chöùc thaùnh
h. superior: thöôïng caáp heä traät (ñk 1737)
Hierarchy: Phaåm traät, giai traät; thöù baäc; haøng Giaùo phaåm
angelic h.: chín phaåm thieân thaàn
h. of being: baäc thang höõu theå
h. of jurisdiction: phaåm traät taøi phaùn
h. of order: phaåm traät thaùnh chöùc
h. of truths: baäc thang chaân lyù
Hieratic(-al): Thuoäc thaàn thieâng, thuoäc tö teá; uy nghi; chöõ vieát thaûo cuûa Ai caäp xöa
Hieratikon: Saùch giôø kinh (Bizantinoâ)
Hierocracy: Cheá ñoä thaàn quyeàn; chính theå taêng löõ
Hierodeacon: Ñan só phoù teá (Bizantinoâ)
Hierodule: Taù dòch thôø töï (toâi tôù phuïc vuï trong ñeàn thôø coå Hy laïp)
Hierogamy: Thaàn hoân
Hieroglyph: Chöõ töôïng hình
Hierogram: Bieåu hieäu thaùnh, bieåu kyù thaùnh
Hierolatry: Thôø caùc thaùnh
Hierology: Xem hagiology; pheùp laønh hoân leã (Chính Thoáng vaø Do thaùi giaùo)
Hieromonk: Ñan só linh muïc
Hieronymite: Tu só Doøng thaùnh Hieâroânimoâ
Hierophant: Ñaïi tö teá (huyeàn bí giaùo: coå Hy laïp); ngöôøi giaûi thích nhöõng ñieàu huyeàn bí
Hierophany: Linh khaûi
Hierophobia: Chöùng sôï thaàn thaùnh hoaëc toân giaùo
Hierurgy(-ia): Taùc vuï thaùnh; taùc vuï thaùnh chöùc
High: Cao, lôùn, troïng
h. altar: baøn thôø chính
h. christology: Kitoâ hoïc cao theå (nhaán maïnh ñeán thieân tính cuûa ÑK)
h. Mass: Leã haùt (ñoái vôùi low Mass: Leã ñoïc)
h. places: cao ñaøn, teá ñaøi/ñaøn
h. priest: thöôïng teá
h. Church: thöôïng Giaùo hoäi (Anh giaùo)
Higher criticism: Uyeân nguyeân hoïc KT (nghieân cöùu veà nguoàn goác cuûa caùc vaên kieän KT)
Hinayana: Tieåu thöøa, tieåu thaëng
Hindi: Tieáng AÁn ñoä
Hinduism: AÁn ñoä giaùo
Hippocratic oath: Lôøi theà baùc/ y só (chu toaøn boån phaän chöõa trò cuûa mình)
Historical: Thuoäc lòch söû (nhöõng gì xaåy ra trong l. söû)
h. archive: vaên khoá lòch söû (ñk 491)
h. criticism: pheâ bình lòch söû (nghieân cöùu veà moâi tröôøng thôøi gian, ñòa lyù, vaên hoùa... cuûa Kinh Thaùnh)
h. materialism: duy vaät söû quan
Historicism: Chuû nghóa duy söû, thuyeát lòch söû
Historicity: Lòch söû tính
History: Lòch söû
salvation h.: lòch söû cöùu ñoä
Hodegetic: Daãn loä, muïc vuï veà coâng taùc höôùng daãn tín höõu
Holiday: Ngaøy leã; ngaøy nghæ; kyø nghæ
Holiness: Tính chaát thaùnh thieän, tính thaùnh thieâng
code of h.: luaät thaùnh thieän (Lv 17-26)
His H.: danh töôùc cuûa Giaùo Hoaøng vaø caùc Thöôïng phuï
Holiness Churches: Giaùo phaùi thaùnh thieâng (caùc toân phaùi Tin laønh caên baûn taùch ra khoûi caùc giaùo phaùi Methodism, Baptists vaø Presbyterians)
Holism(-istic): Toaøn tieán; thuyeát tieán hoùa toaøn boä; tính toaøn theå, t.veïn, t.dieän;
Holocaust: Leã toaøn thieâu; cuoäc taøn saùt
Holograph: Hoaøn toaøn töï tay vieát ra
Holy: Thaùnh, thaùnh thieän, thaùnh thieâng
h. Alliance: Lieân minh thaùnh (giöõa AÙo quoác, Nga vaø Phoå quoác, naêm 1815)
h. City: Thaønh thaùnh (Gieârusalem)
h. communion: chòu/röôùc leã
h. day of obligation: ngaøy leã buoäc (ñk 1246)
h. Family: Thaùnh Gia
H. Father: Ñöùc Thaùnh Cha
H. Ghost: Thaùnh thaàn
h. hour: giôø thaùnh, giôø chaàu
h. Land: Thaùnh Ñòa (Palestina)
h. Mary: Thaùnh Maria (phaàn hai cuûa kinh Kính möøng)
h. Mysteries: caùc maàu nhieäm thaùnh
h. Name: Thaùnh Danh (Gieâsu)
h. Name Society: tu hoäi Thaùnh Danh
h. Office: thaùnh Boä
h. of Holies: nôi cöïc thaùnh
h. oils: daàu thaùnh
h. orders: chöùc thaùnh
h. places: nôi thaùnh
h. Roman Empire: Thaùnh ñeá quoác Roâma (töø Charlemagne n. 800 ñeán n. 1806)
H. Scripture: Thaùnh kinh
h. See: Toøa Thaùnh
h. shroud: khaên lieäm thaønh Toârinoâ (taùng xaùc ÑKâ?)
h. souls: caùc linh hoàn ôû luyeän nguïc
H. Spirit: Thaùnh Thaàn
h. thurday, friday, saturday: thöù: naêm, saùu, baûy Tuaàn Thaùnh
h. Unction: bí tích Xöùc daàu beânh nhaân
H. Week: Tuaàn Thaùnh
h. Writ: Thaùnh kinh
H. Year: naêm thaùnh
Homage: Toân kính, kính troïng, caûm phuïc, thaàn phuïc
Homeland theology: Thaàn hoïc queâ höông (Ñaøi Loan)
Homicide: Gieát ngöôøi, saùt nhaân
voluntary h.: toäi coá saùt
Homiletics: Thuaät dieãn giaûng
Homily: Baøi dieãn giaûng, giaûng leã (Thaùnh Leã, ñk 767)
Hominization: Quaù trình hình thaønh loaøi ngöôøi
Homo-: Tieàn toá coù nghóa nhö, ñoàng,...
Homo: Ngöôøi, con ngöôøi; ngöôøi nhaân daïng
h. erectus: ng. ñöùng thaúng
h. faber: ng. cheá taïo
h. habilis: ng. kheùo tay
h. sapiens: ng. leân/tinh khoânh. viator: ng. löõ haønh, löõ khaùch
Homocentric(-al): Ñoàng taâm [ñieåm]
Homoeans: Phaùi ñoàng daïng (nhaùnh laïc giaùo Arioâ cho laø ÑKâ chæ "gioáng nhö" Chuùa Cha, chöù khoâng "ñoàng baûn tính")
Homogeneity(-eous): Thuaàn nhaát, ñoàng ñeàu; ñoàng chaát
Homoiousios: Gioáng nhö
Homoiousians: Ng. thuoäc phaùi töông ñoàng (cho raèng Chuùa Con [vaø Thaùnh Thaàn] chæ "gioáng nhö" Chuùa Cha, chöù khoâng homoousios="ñoàng baûn tính")
Homologation: Thöøa nhaän; coâng nhaän; xaùc nhaän; pheâ chuaån
Homologumena: Caùc saùch quy ñieån Taân Öôùc
Homology: Töông ñaúng; ñoàng ñaúng; ñoàng ñeàu
Homoousios: Ñoàng baûn tính (coâng ñoàng Nixeâa n. 325)
Homosexual(-ity): Ñoàng tính luyeán aùi, tình duïc ñoàng giôùi; loaïn daâm ñoàng giôùi
Honest(-y): Löông thieän, chaân thaät
Hono(u)r: Danh döï/giaù; vinh döï; ngaøi (danh töôùc toân xöng: your/his/her h.)
Hono(u)rable: Ñaùng kính/ troïng; veû vang; ngaøi (danh töôùc toân xöng)
Honoraria: Tieàn thuø lao (ñk 1649)
Honorary: Danh döï
Hood: Muõ truøm ñaàu (may lieàn vaøo coå aùo doøng)
Hope: Ñöùc caäy, hy voïng
act of h.: kinh caäy
h. against h.: caäy troââng vöõng vaøng (ngay caû khi xem ra khoâng coøn gì ñeå hy voïng)
Hopelessness: Voâ voïng; tuyeät voïng
Horizon: Chaân trôøi; taàm nhìn; phaïm vò hieåu bieát
Horizontalism: Chuû tröông duy hoaønh giao
Hormone: Noäi tieát toá, hocmoân
Horoscope: Ñoaùn soá töû vi; laù soáù töû vi
Horror: Khieáp sôï/ñaûm
Hortative(-ory): Khích leä, coå vuõ
Hosanna: Hoan hoâ
Hosea: Ho-seâ, Hs
Hospitable: Hieáu khaùch
Hospital: Beänh vieän; nhaø teá baàn
Hospitality: Tính hieáu khaùch
Hospitallers or Knights of St. John: Hieäp só beänh vieän (tu só cöùu teá: n. 1070)
Host: Leã vaät; baùnh leã
Host: Ñaùm ñoâng; ñaïo binh
h. of heavens: cô binh treân trôøi: caùc tinh tuù (Cv 7:42)
Lord of h.(s).: Chuùa caùc ñaïo binh
Host: Chuû nhaø, chuû tieäc, chuû quaùn trôï, chuû khaùch saïn
Hostile(-ity): Thuø ñòch
Hour: Giôø
Book of H.: Saùch kinh (cho giaùo daân)
canonical h.: giôø kinh (phuïng vuï)
little (minor) h.: caùc giôø kinh ngaén (giôø thöù nhaát, ba, saùu, chín)
liturgy of the h.: phuïng vuï giôø kinh (ñk 1173)
House: Nhaø; vieän; trieàu ñaïi; doøng doõi (hoï, toäc)
h. Churches: (TÖ) GH tö gia (coäng ñoàng kitoâ hoäi hoïp taïi moät tö gia); (nay) phong traøo "GH taïi gia"
religious h.: nhaø doøng (ñk 607)
Housel: Thaùnh theå (coå)
Huguenots: Tin laønh Phaùp (phaùi Calvin)
Human: Thuoäc veà ngöôøi, loaøi ngöôøi, nhaân loaïi
h. act: haønh vi nhaân tính, haønh vi con ngöôøi
h. dignity: phaåm giaù con ng.
h. life: nhaân sinh, ñôøi soáng con ngöôøi
h. nature: baûn tính loaøi ngöôøi, nhaân tính
h. rights: nhaân quyeàn
Humane: Nhaân ñaïo; nhaân haäu/ töø, khoan hoàng; nhaân vaên
Humanism: Hoïc thuyeát: nhaân baûn, nhaân vaên; loøng nhaân
Humanist: Nhaø coå vaên hoïc; nhaø nhaân baûn
Humanitarian(-ism): Nhaân ñaïo (chuû höôùng/nghóa)
Humanities: Khoa hoïc nhaân vaên, coå ñieån hoïc
Humanity: Nhaân loaïi; nhaân tính; loøng nhaân ñaïo
Humanization: Nhaân tính hoùa, nhaân hoùa; nhaân ñaïo hoùa; thuaàn hoùa
Humanoid: Daïng ngöôøi
Humble: Khieâm haï, kh.nhöôøng, kh.toán, nhuùn nhöôøng; thaáp heøn, taàm thöôøng
Humeral: Khaên phuû vai (khoaùc ngoaøi, khaùc vôùi khaên vai quaøng beân trong, tröôùc khi maëc leã phuïc)
Humiliation: Laøm beõ maët, ha nhuïc, ïlaøm nhuïc
Humility: Khieâm haï, khieâm nhöôïng, khieâm toán
Humism: Hoïc thuyeát David Hume († 1776)
Humo(u)r(-ous): Haøi höôùc, hoùm hænh; khí chaát; tính khí, t.tình
Husband: Choàng, phu quaân
Husbandman: Noâng daân
Husbandry: Ngheà noâng, noâng nghieäp
Hussites: Ng. theo phaùi Jan Huss († 1415: chuû tröông phaûi chòu leã döôùi hai hình vaø caûi caùch GH; chòu aûnh höôûng cuûa Wycliffianism: x. chöû W)
Hybrid: Lai gioáng, lai taïp
Hybris: Xaác laùo, sæ nhuïc
Hydrodynamics: Thuûy ñoäng löïc hoïc
Hydromancy: Thuaät boùi nöôùc
Hydropic: Phuø, thuõng
Hylics or Materials: Ng. thuoäc phaùi ngoä giaùo ñeà cao vaät chaát (coi vaät chaát troïng hôn tinh thaàn)
Hylomorphism: Moâ/hình chaát thuyeát (Aristoát)
Hylotheism: Vaät thaàn thuyeát (tin vaøo thöôïng ñeá vaät chaát)
Hylozoism: Vaät hoaït thuyeát
Hymen: Maøng trinh; oâng tô baø nguyeät
Hymeneal: Thuoäc hoân nhaân
Hymn: Tuïng ca, thaùnh thi/ca,
national h.: quoác ca
Hymnal: Taäp: thaùnh ca, phuïng ca (thaùnh ca phuïng vuï)
Hymnody: Thô toân giaùo
Hymnology: Tuïng ca hoïc
Hyperactive: Quaù hieáu ñoäng
Hyperbaton: Pheùp ñaûo töø
Hyperbole: Ngoa duï
Hypercritical: Pheâ bình quaù khích
Hyperdulia: Bieät toân (caùch suøng kính daønh rieâng cho Ñöùc Meï)
Hypersensibility: Quaù nhaïy caûm, quaù maãn caûm
Hypertrophy: Trieån nôû quaù lôùn; phaùt trieån quaù möùc
Hypnosis: Thoâi mieân, giaác thoâi mieân, giaác nguû nhaân taïo
Hypnotism: Thuaät thoâi mieân
Hypocenter: Taâm ngaàm ñòa chaán (trong loøng ñaát, ñoái ngöôïc vôùi epicenter: taâm ngoaøi)
Hypochondria(-c): Beänh töôûng, chöùng nghi beänh (hay lo laéng veà söùc khoûe, sôï ñaõ maéc beänh)
Hypocrisy: Ñaïo ñöùc giaû, thaùi ñoä giaû hình
Hypostasis: Ngoâi vò; baûn theå, baûn vò
Hypostatic: Thuoäc ngoâi vò hoaëc baûn vò
h. union: ngoâi hieäp
Hypostatize: Ngoâi vò hoùa
Hypothesis: Giaû thuyeát
auxiliary h.: giaû thuyeát boå trôï
Hypotyposis: Mieâu taû linh hoaït, hoaït taû
Hyssop: Höông thaûo
Hysterectomy: Caét boû töû cung
Hysteria: Icteâri, cuoàng loaïn, loaïn thaàn kinh