TÖØ VÖÏNG TRIEÁT THAÀN CAÊN BAÛN

PHAÙP VIEÄTU

Ubication: Nôi choán, ñònh sôû

Ubiquisme: Phoå taïi thuyeát, hieän dieän khaép nôi (cho raèng xeùt veà maët con ngöôøi, Ñ. Kitoâ cuõng hieän dieän khaép nôi)

Ubiquitaire: Thuoäc phaùi chuû tröông phoå taïi thuyeát

Ubiquiteù: Phoå taïi tính, coù maët, hieän dieän khaép nôi

Uchronie: Khoâng töôûng/giaû taïo söû

Uleùma, ouleùma: Nhaø giaùo lyù/luaät hoïc Hoài

Ulteùrieur: Veà sau; phía beân kia

Ultimatum: Toái haäu thö; ñieàu kieän toái haäu

Ultime: Cuoái cuøng, toái haäu

Ultra-: Quaù, vöôït, cöïc, sieâu-

Ultramontain: Baûo thuû quaù khích; chuû tröông cho laø ÑGH coù quyeàn ñoäc toân (ngöôïc vôùi quan ñieåm cuûa phaùi Gallican)

Ultramoral: Luaân lyù cöïc ñoaïn, sieâu ñaïo ñöùc

Ultraviolet: Cöïc tím

Un: (Caùi, Ñaáng, Vò) Ñoäc/ñôn nhaát

Unanimisme: Thuyeát toång theå (vaên chöông chuù troïng taâm lyù xaõ hoäi hôn laø caù nhaân)

Uni-: Nhaát, ñoäc, ñôn, chæ-

Uniate: Giaùo hoäi (Ñoâng phöông) qui nhaát, hieäp nhaát (vôùi Roma)

Uniciteù: Duy nhaát tính

Unifier: Thoáng nhaát, laøm neân moät

Uniforme: Ñoàng hình/daïng; ñoàng phuïc; ñoàng ñeàu

Uniformiser: Ñoàng daïng hoùa

Uniformiteù: (tính, traïng thaùi) Gioáng nhau, ñoàng ñeàu, ñoàng/
ñoäc daïng, ñôn ñieäu; nhaát teà

Unilateùral: Ñôn phöông; moät beân

Union: Ñoaøn keát, keát hieäp; hieäp/hôïp nhaát; hieäp thoâng

hypostatique: keát hieäp baûn theå, trong ngoâi vò, ngoâi hieäp

personnelle: k.h. ngoâi vò

substantielle: k.h. baûn theå

transformante: k.h. sieâu bieán, bieán ñoåi

Union: Hoäi töø thieän

Unique: Duy/ñoäc nhaát, coù moät khoâng hai, voâ song

Unitarianisme, unitarien, unitaire: Phaùi ñoäc vò (trong Thieân Chuùa chæ coù moät ngoâi duy nhaát)

Uniteù: Hieäp nhaát, keát hieäp; ñôn nhaát; duy nhaát; nhaát trí

Unitif: Noái keát; keát hôïp; hieäp nhaát

Univers: Vuõ truï

Universalisation: Phoå bieán/phoå caäp hoùa

Universalisme: Phoå quaùt chuû nghóa (moïi ngöôøi ñeàu ñöôïc cöùu roãi)

Universaliteù: Phoå quaùt, ñaïi ñoàng tính; toaøn ngaïch

Universaux: Phoå höõu; phoå nieäm, khaùi nieäm phoå quaùt

Universel: Ñaïi ñoàng, phoå quaùt; phoå bieán/caäp

Univocation: Ñôn nghóa, ñoàng nghóa

Univociteù, -voque: Ñôn nghóa, ñoàng nghóa

Upaâdaânaâ: Thuû (trong thaäp nhò nhaân duyeân)

Upanishad: Saùch Upanisad (AÁn ñoä giaùo)

Upaâsaka: Thieän nam

Upaâsika: Tín nöõ

Uranographie: Thieân töôïng hoïc

Urbanisation: Thaønh thò/ñoâ thò hoùa

Urbi et orbi: (pheùp laønh ÑGH ban) Cho thuû ñoâ (Roâma) vaø theá giôùi

Urne: Bình di coát; hoøm phieáu

Ursuline: Nöõ tu Doøng th. Ursula

Usage: Xöû duïng, quyeàn xöû duïng; tuïc leä, phong tuïc, taäp quaùn

Usance: Tuïc leä, taäp quaùn; thaønh thaïo caùch thöùc; kyø haïn

Usufruit: Quyeàn höôûng duøng, thu hoa lôïi; hoa lôïi

Usure: Laõi naëng; cho vay naëng laõi; moøn sôøn, tieâu hao

Usurper: Chieám, tieám ñoaït

les droit de..: laán quyeàn..

Uteùrin: Töû cung; cuøng moät meï

Utile: Höõu ích

bien u.: söï thieän höõu ích

en temps u.: ñuùng luùc

jours u.: ngaøy coøn hieäu löïc

Utilitarisme: Vò lôïi thuyeát, ch. nghóa duy ích

Utopie: Khoâng/aûo töôûng

Utraquiste: Phaùi löôõng hình (röôùc leã döôùi hai hình)

Uxoricide: Gieát vôï

Uxorilocal: Ñònh cö gaàn vôï hoaëc hoï cuûa vôï